Muğla Üniversitesi Bünyesinde Kurulmuş Olan FV Güç Sistemleri
“54 kW Gücündeki Şebekeye Bağlı Fotovoltaik Sistemin Muğla Üniversitesi KütüphaneÇatısına Entegrasyonu” isimli DPT projesi ile Muğla Üniversitesi yerleşkesi içerisine toplam gücü 54 kW olan fotovoltaik sistem kurulmuştur ve Muğla Üniversitesi yerleşkesinin güneş gözelerinin çeşitli uygulamalarının bir arada görülebileceği Türkiye’deki en büyük Fotovoltaik Park konumuna gelmesi sağlanmıştır. 2008 yılı başında kurulan 40 kWp gücündeki binaya entegre ve şebekeye bağlı fotovoltaik sistem ile Muğla Üniversitesi Yerleşkesindeki kurulu fotovoltaik sistem gücü 94 kWp değerine ulaşmıştır. Muğla bölgesinde ve Türkiye’de maliyet ve verimlilik yönünden ön plana çıkacak güneş gözesi tipini belirleyebilmek için farklı teknolojilerle üretilmiş dünya piyasasında öne çıkan sırasıyla Tek Kristal Silisyum, Çok Kristal Silisyum, İnce Film Amorf Silisyum ve CdTe ince film güneş gözelerinden oluşan 10 kWp (standart test koşulları, STC: 1000W/m2 güneş ışınımı ve 25ºC hücre sıcaklığında) gücünde güneş gözesi sistemi Merkez Kütüphane Çatısı’na kurulmuştur.Sistem, yüzeye gelen güneş enerjisi değerine göre açık günlerde 60kWh, tamamen kapalı günlerde ise 3 kWh kadar elektrik enerjisi üreterek şebekeye aktarabilmektedir. Yaz aylarında kütüphane binasındaki soğutma sistemleri tam kapasiteyle çalıştığı durumlarda binanın günlük elektrik ihtiyacının yaklaşık %10’u fotovoltaik sistemlerden üretilen elektrik enerjisi ile karşılanabilmektedir. Güneş gözelerinin performansının incelenebilmesi için karakteristik özelliklerinin belirlenebilmesi amacıyla kütüphane çatısına bu sistemin yanına çok kanallı bir ölçüm sistemi 2003 yılında kurulmuştur. Güneş gözeleri veya modül gruplarının 20 kanallı röle kutusuna yük ve hassasiyet bağlantıları yapılarak dört noktadan ölçüm yöntemiyle akım-gerilim eğrileri çok kısa bir süre içerisinde alınarak veriler bilgisayarda daha sonra incelenmek üzere depolanabilmektedir.
Resim 1 Muğla Üniversitesi Kütüphane Binasının Çatısı
Binaya entegre Fotovoltaik sistem uygulaması olarak Muğla Üniversitesi Yerleşkesi içerisinde bulunan “Türk Evi” öğrenci kafeteryasının çatısı 2003 yılında güneş gözeleriyle kaplanmıştır. 25,6 kWp kurulu güce sahip bina entegre şebeke bağlantılı fotovoltaik sistem ile yıllık toplam 35.000kWh’in üzerinde elektrik enerjisi üretilerek şebekeye aktarılmaktadır. 2007 yılı sonunda sistemin kurulumundan itibaren yaklaşık 5 yılda üretmiş olduğu toplam elektrik enerjisi 150.000 kWh değerinin üzerindedir.
Resim 2 Muğla Üniversitesi Otopark Alanında Kurulu Sistem ve Yol Aydınlatma Çalışmaları
Bir diğer uygulamada ise 15 kW güce sahip hibrit bir fotovoltaik sistemin kurularak Üniversite giriş kapısı önünde bulunan havuzların su pompalarının beslenmesi amaçlanmış ve güneş gözelerinin yerleşimi için en uygun alan olarak Muğla Üniversitesi Kongre Merkezi karşısındaki otopark alanı seçilmiştir.(bkz Resim 2) Hibrit olarak planlanan sistem halen şebeke ile uyumlu olarak çalışmakta olup şu anda sadece fotovoltaik kısmı devrededir, dizel jeneratör ve rüzgâr jeneratörü testleri henüz gerçekleştirilmemiştir. Mevcut haliyle sistem 2 saat otonom süresine sahiptir. Güneş gözelerinin çevresel aydınlatma birimlerinde kullanımının örneği olarak da toplam 4 kWp güce sahip 75 Wp ve 85 Wp tek kristal ve çok kristal silisyum güneş pilleriyle Muğla Üniversitesi yerleşkesi içerisinde çeşitli noktalara bağımsız aydınlatma direkleri yerleştirilmiştir.(bkz Resim 2) Her birinde 60 adet LED (ışık yayan diyot) bulunan 80 adet lamba 40 adet direğe bağlanmış, 10 adet direk Muğla Üniversitesi Sıtkı Koçman Köprüsü üzerine yerleştirilerek halka teşhiri sağlanmıştır. 17 adet direk üniversite yerleşkesinde bulunan orman içerisindeki su deposu gibi kör noktalara yerleştirilmiştir. 23 direk de lojmanlar yanında bulunan koşu yolunun aydınlatılmasında kullanılmıştır.
2008 yılı Ocak ayında kurulan 40 kWp kurulu güce sahip Türkiye’deki en büyük bina entegre şebeke bağlantılı fotovoltaik sistem uygulaması Muğla Üniversitesi Rektörlük Hizmet binasında devreye alınmıştır.(bkz. Resim 3) Farklı açılarda yerleştirilen tek eklemli ve üç eklemli amorf silisyum güneş gözelerinden oluşan fotovoltaik sistemlerin performansları da incelenebilecektir. Farklı amaçlar için kurulan fotovoltaik sistemlerle Muğla Üniversitesi Yerleşkesi içerisindeki toplam kurulu güç 94 kWp değerine ulaşmıştır. Muğla Üniversitesi FV sistemlerden elde ettiği elektrik enerjisi ile Üniversitenin yıllık elektrik enerjisi tüketiminin %3,5’ini FV sistemlerden karşılamaktadır.
Resim 3 Muğla Üniversitesi Rektörlük Binası
